احتمال ورود ایران به ابرتورم بسیار ضعیف است

رئیس کل بانک مرکزی گفت: اجازه نمی‌دهیم کشور درگیر ابرتورم شود.
به گزارش خبرنگار اقتصادی ایلنا، عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی در سی‌وششمین همایش بانکداری اسلامی با تأکید بر اینکه کشور وارد ابرتورم نخواهد شد، اظهار داشت: فعالیت بانک مرکزی در پنج حوزه تخصصی از جمله حوزه پولی، ارزی، اعتباری، تنظیم‌گری و نظارت است که هر یک از این حوزه‌ها از اهمیت بسیار بالایی برخوردارند و به‌صورت مستقیم با زندگی روزمره اقتصادی مردم ارتباط دارند.
وی افزود: اگر در هر یک از این حوزه‌ها خللی ایجاد شود، آثار آن در زندگی اقتصادی مردم نمایان خواهد شد. بانک مرکزی در شرایط خاص ناشی از جنگ‌های تحمیلی دوم و سوم، تشدید تحریم‌ها و محاصره اقتصادی، تمام تلاش خود را برای حفظ و ایجاد پایداری پولی و مالی کشور به کار گرفت.
رئیس کل بانک مرکزی با بیان اینکه دستیابی به پایداری مالی نیازمند حجم عظیمی از اقدامات و تصمیمات بوده است، گفت: وقتی از تلاش برای ایجاد پایداری صحبت می‌کنیم، بیان آن ساده است، اما در پشت این موضوع حجم عظیمی از کار و تصمیمات در سیستم بانکی و بانک مرکزی وجود داشته که موجب شده بتوانیم این پایداری مالی را حفظ کنیم.
همتی ادامه داد: اگر حجم عظیم تحریم‌ها و محاصره اقتصادی که در حال حاضر علیه ایران اعمال می‌شود را تصور کنیم، با یک شرایط بسیار گسترده و سنگین مواجه هستیم، اما بانک مرکزی با همکاری سیستم بانکی و سایر اعضای دولت توانست به هر حال این پایداری را ایجاد کند.
وی تأمین ارز برای نیازهای اساسی و معیشتی مردم و همچنین تأمین ارز مورد نیاز برای مواد اولیه واحدهای تولیدی را از جمله اقدامات مهم در این شرایط عنوان کرد و گفت: تأمین ارز نیازهای اساسی مردم، نیازهای معیشتی و مواد اولیه واحدهای تولیدی، مواردی نبود که بتوان به‌راحتی از آنها عبور کرد یا آنها را نادیده گرفت.
رئیس کل بانک مرکزی با اشاره به پیش‌بینی برخی کارشناسان درباره احتمال ورود کشور به ابرتورم اظهار داشت: بسیاری از کارشناسان، حتی کارشناسانی که نگاه مثبت و خوش‌بینانه‌ای داشتند، معتقد بودند که ما به‌زودی وارد ابرتورم خواهیم شد.
همتی افزود: من در گذشته نیز از دوستان انتقاد می‌کردم که چرا معتقدند با این روند، یعنی با ادامه محاصره، جنگ و فشارهای اقتصادی، کشور وارد ابرتورم خواهد شد. قبلاً هم گفته‌ام که بانک مرکزی مصمم است اجازه ندهد چنین اتفاقی رخ دهد.وی با بیان اینکه فشار تورمی بر مردم همچنان بسیار سنگین است، گفت: بسیار خوشحالم که امروز می‌گویم، با وجود اینکه مردم ما به‌شدت از فشار تورم در رنج هستند و تورم زندگی مردم را دچار اختلال کرده و سنگینی این فشار در زندگی روزمره آنها احساس می‌شود، اما حداقل تاکنون این اتفاق رخ نداده است.
همتی تأکید کرد: احتمال اینکه کشور وارد ابرتورم شود، بسیار ضعیف است.
وی با بیان اینکه مجموعه‌ای از عوامل موجب کنترل شتاب تورم شده است، اظهار داشت: امیدواریم بتوانیم روندی را برای اقتصاد کشور فراهم کنیم که شرایط اقتصادی به سمت بهبود حرکت کند.
وی افزود: مجموعه عواملی باعث شد شتاب تورم گرفته شود؛ آن هم در شرایطی که هم با محاصره اقتصادی مواجه هستیم، هم تحریم‌ها تشدید شده و هم فرافکنی، تبلیغات و اقدامات روانی دشمن به‌شدت افزایش پیدا کرده است. تمام تبلیغات آنها نیز در این مسیر است که ایران را از طریق فروپاشی اقتصادی تحت فشار قرار دهند.رئیس کل بانک مرکزی با تأکید بر اینکه اقتصاد کشور با وجود فشارهای موجود دچار فروپاشی نشده است، گفت: من به‌طور قاطع می‌گویم ادعایی که مطرح می‌کردند ایران وارد فروپاشی خواهد شد، محقق نشده است. شرایط برای اقتصاد و مردم سخت شده و فشار اقتصادی بالاست، اما فروپاشی اقتصادی اتفاق نیفتاده و نخواهد افتاد.
همتی با اشاره به ضرورت صداقت مسئولان با مردم اظهار داشت: بعضی‌ها به من می‌گویند که برخی از صحبت‌ها را مطرح نکنم اما من هیچ‌وقت به مردم دروغ نخواهم گفت. ممکن است بعضی واقعیت‌ها را به دلیل اینکه دشمن از آنها سوءاستفاده نکند، مطرح نکنم، اما این به معنای آن نیست که با مردم صادق نباشیم.
وی ادامه داد: برای مثال، درباره صادرات نفت گفتم که صادرات نفت نداریم. این موضوعی نیست که نیاز باشد من آن را برای آمریکایی‌ها توضیح بدهم؛ خود آنها و بسیاری از دیگران از این موضوع اطلاع دارند. اما در ادامه گفتم که هنوز نفت‌های بین‌راهی داریم، ذخایری داریم که قابل مسدود شدن نیستند و ذخایر داخلی نیز داریم. امکاناتی در اختیار داریم که با استفاده از آنها در حال تأمین نیازهای کشور هستیم و طبیعتاً بخشی از این مسائل را نمی‌توانم مطرح کنم.
رئیس کل بانک مرکزی با اشاره به تداوم تأمین ارز مورد نیاز کشور گفت: وقتی برخی می‌گویند سیستم اقتصادی کشور بیکار نشسته است، باید پرسید اگر شرایط جنگی و محاصره اقتصادی است، پس ما چه کار می‌کنیم؟ از ابتدای سال تاکنون ۱۸ میلیارد دلار ارز تأمین کرده‌ایم.
همتی افزود: رئیس‌جمهور آمریکا اخیراً درباره شرایط ایران و محدودیت‌های موجود صحبت کرده است، اما ما برای تأمین نیازهای مردم، معیشت آنها و انجام امور اساسی کشور اقدامات خود را انجام می‌دهیم.
وی با اشاره به اقدامات بانک مرکزی برای مدیریت بازار ارز اظهار داشت: آنها هر روز از تحریم‌های جدید و فشار بر سیستم اقتصادی کشور صحبت می‌کنند، اما ما نیز اقدامات خود را انجام می‌دهیم. همین هفته گذشته، سه یا چهار روز پیش اعلام کردیم که ۵۰۰ میلیون دلار برای بازار پیش‌بینی کرده‌ایم تا عرضه کنیم.
رئیس کل بانک مرکزی تأکید کرد: اگر نیاز باشد، آمادگی داریم تا ۲ میلیارد دلار نیز در بازار عرضه کنیم. در نهایت فشار روانی این اقدامات کاهش پیدا خواهد کرد و من مطمئن هستم ادعاهایی که درباره فروپاشی اقتصادی مطرح می‌شود و همچنین این ادعا که با این اقدامات ایران مجبور به کوتاه آمدن خواهد شد، محقق نخواهد شد.
وی با اشاره به آثار حوادث و حملات اخیر بر بخش تولید اظهار داشت: به‌دلیل حوادثی که اتفاق افتاد و ضرباتی که حملات دشمن به برخی زیرساخت‌های کشور وارد کرد و همچنین شرایط اقتصادی ایجادشده، برخی واحدهای تولیدی با مشکلاتی مواجه شدند و آثار این اقدامات موجب شده است که بیکاری در کشور افزایش پیدا کند.
رئیس کل بانک مرکزی همچنین از آغاز اقدامات جدید برای توسعه روش‌های غیرتورمی تأمین مالی خبر داد و گفت: در زمینه روش‌های غیرتورمی تأمین مالی نیز کارهای خوبی را آغاز کرده‌ایم.
همتی با اشاره به روش‌های تأمین مالی زنجیره‌ای اظهار داشت: دوستان اطلاع دارند که روش‌هایی را از اواخر دهه ۹۰ آغاز کردیم؛ از جمله روش‌های الکترونیکی مانند فکتورینگ و روش‌های دیگر که زنجیره تأمین مالی تولید را هدف قرار داده‌اند.
وی افزود: این یکی از بهترین روش‌های غیرتورمی است؛ چراکه بدون اینکه نیاز باشد پول جدیدی به اقتصاد تزریق کنیم، می‌توانیم به رونق تولید کمک کنیم و تا امروز ۲۲۴ همت از این طریق تأمین مالی کردیم در حالیکه این عدد در مدت مشابه سال گذشته ۱۵ همت بوده است.

تحلیل خبر

چقدر با «اَبَرتورم» فاصله داریم؟

دکتر محمدمهدی جعفری زاده

در معنا و مفهوم اَبَرتورم می‌گویند اگر افزایش سطح عمومی قیمت‌ها در یک ماه به بیش از 50 درصد برسد، ابرتورم پدید می‌آید. با توجه به اینکه در حالت ابرتورم، سرعت روزانه افزایش قیمت‌ها بسیار سریع است و جامعه در حالت انتظاری تورم افسارگسیخته بسر می‌برد، شتاب غیرقابل مهار قیمت‌ها، به آن دامن می‌زند و جامعه وارد شرایط فوق‌العاده و اضطراری می‌شود. مهمترین دلیل ایجاد ابرتورم، کسری بیش از حد بودجه کشور است به حدی که دولت مجبور می‌شود برای فائق آمدن بر آن، به چاپ پول مبادرت کند و خود این اقدام نیز بر سیر صعودی تورم می‌افزاید.
بعضی صاحب‌نظران از شرایط ابرتورمی به فرآیند فروپاشی کامل ساختار مبادلات پولی و به‌هم‌ریختگی نظم اقتصادی اشاره می‌کنند.
به نظر می‌رسد اگر شتاب صعود نرخ تورم و افزایش قیمت کالاها و خدمات که از سال گذشته شروع شده و در سال جاری سرکش‌تر شده است، تحت شرایط جنگی و محاصره شدید اقتصادی از کنترل خارج شود و افسارگسیخته همچنان بر کسری بودجه افزوده شده و ارزش پول ملی سقوط کند، وارد ابرتورم خواهیم شد هرچند رئیس کل بانک مرکزی وعده داده که جلوی آن را بگیرد ولی همه شرایط و اختیارات کشور در دست او نیست که بتواند تصمیم‌های خاص را بگیرد.